Δανιμαρκία

Το γεγονός ότι ο Δήμος Νότιας Κέρκυρας συγκαλεί Δημοτικό Συμβούλιο στα τέλη Ιουλίου για να εγκρίνει τον προϋπολογισμό του 2026 θα έπρεπε από μόνο του να προκαλεί αμηχανία. Ο προϋπολογισμός δεν είναι μια τυπική διοικητική πράξη. Είναι το σχέδιο δράσης ενός ολόκληρου έτους. Όταν εγκρίνεται ενώ το έτος έχει ήδη διανύσει περισσότερο από το μισό του, στην πραγματικότητα δεν σχεδιάζει· απλώς νομιμοποιεί εκ των υστέρων μια κατάσταση.

Με τον παλαιό Κώδικα η προθεσμία έφθανε έως τον Μάρτιο. Ο νέος Κώδικας είναι ακόμη αυστηρότερος, απαιτώντας την έγκριση του προϋπολογισμού της επόμενης χρονιάς μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου. Δεν πρόκειται για γραφειοκρατική εμμονή αλλά για στοιχειώδη κανόνα διοίκησης.

Την ίδια στιγμή, στον κεντρικό Δήμο δεν μπορεί να συνταχθεί έγκαιρα ούτε ο απολογισμός, επειδή οι υπηρεσίες δεν προλαβαίνουν να συγκεντρώσουν τα επιμέρους στοιχεία. Κι όμως, ο απολογισμός είναι το βασικό εργαλείο λογοδοσίας. Εκεί αποτυπώνεται τι σχεδιάστηκε, τι υλοποιήθηκε, τι απέτυχε και γιατί. Χωρίς αυτόν, η δημόσια συζήτηση γίνεται πάνω σε εντυπώσεις και όχι σε δεδομένα.

Μέσα σε αυτό το κενό, τα δημοτικά συμβούλια μετατρέπονται συχνά σε λαϊκές συνελεύσεις. Οι πολίτες διεκδικούν λόγο, συχνά παραβιάζοντας τις διαδικασίες επειδή αισθάνονται ότι διαφορετικά δεν θα ακουστούν. Πλειοψηφία και παρατάξεις εισάγουν θέματα ελλιπώς προετοιμασμένα, τα αποσύρουν χωρίς να δεσμεύονται πότε θα τα επαναφέρουν και οι αποφάσεις, όταν τελικά λαμβάνονται, αποδεικνύονται τόσο πρόχειρες ώστε ακυρώνονται στον έλεγχο νομιμότητας ή καταλήγουν, αργά ή γρήγορα, στον προθάλαμο του Συμβουλίου της Επικρατείας.

Δεν είναι έτσι η δημοκρατία. Η δημοκρατία δεν είναι η διαρκής αυτοσχεδιαστική συνεδρίαση. Είναι η προετοιμασία, η τεκμηρίωση, η λογοδοσία και ο σεβασμός των θεσμών. Διαφορετικά, οι αποφάσεις δεν λαμβάνονται στις αίθουσες των δημοτικών συμβουλίων αλλά στις αίθουσες των δικαστηρίων. Κι αυτό, πράγματι, δεν είναι Δανιμαρκία· είναι μια τοπική αυτοδιοίκηση που δυσκολεύεται να αυτοδιοικηθεί.