Τα σκουπίδια δεν είναι πια μόνο ζήτημα καθαριότητας
Η περιστολή του κόστους δεν θα έρθει μόνο με νέες υποδομές αλλά με αλλαγή ολόκληρου του μοντέλου: λιγότερα σύμμεικτα, ισχυρή δημοτική υπηρεσία καθαριότητας και μεταφορά του πραγματικού κόστους στους μεγάλους παραγωγούς απορριμμάτων.
Η δημόσια συζήτηση στην Κέρκυρα εγκλωβίζεται συνήθως ανάμεσα σε δύο εύκολες αφηγήσεις: είτε ότι για όλα φταίει η έλλειψη υποδομών είτε ότι αρκεί το εργοστάσιο για να λυθεί το πρόβλημα.
Σήμερα η Κέρκυρα λειτουργεί με ένα από τα ακριβότερα συστήματα διαχείρισης απορριμμάτων στην Ελλάδα, επειδή πληρώνει ταυτόχρονα αποκομιδή, εργολαβίες, μεταφορτώσεις, ferry, νταλίκες, επεξεργασία εκτός νησιού και τέλος ταφής. Το αποτέλεσμα είναι ένα κόστος που πιέζει ασφυκτικά τα ανταποδοτικά τέλη και τελικά μεταφέρεται οριζόντια σε νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις, ανεξάρτητα από το πόσα απορρίμματα παράγουν πραγματικά.
Εδώ βρίσκεται και η μεγαλύτερη στρέβλωση του συστήματος: η Κέρκυρα συνεχίζει να χρεώνει κυρίως με βάση τα τετραγωνικά και όχι με βάση τον όγκο των απορριμμάτων. Έτσι, ένας μόνιμος κάτοικος ή ένα μικρό σπίτι επιβαρύνεται δυσανάλογα σε σχέση με μεγάλους παραγωγούς απορριμμάτων που λειτουργούν εποχικά αλλά παράγουν τεράστιες ποσότητες σύμμεικτων σκουπιδιών.
Αν υπάρχει πραγματικός στόχος περιστολής των δαπανών, τότε η πρώτη προϋπόθεση είναι να μειωθεί δραστικά ο όγκος των σύμμεικτων απορριμμάτων που ταξιδεύουν εκτός νησιού. Αυτό δεν γίνεται μόνο με εργοστάσια αλλά με υποχρεωτική διαλογή στην πηγή, ιδιαίτερα για ξενοδοχεία, μεγάλες μονάδες εστίασης, σούπερ μάρκετ και τουριστικές επιχειρήσεις. Σε ένα νησί όπου ο τουρισμός εκτινάσσει θερινά τον πληθυσμό και τα απορρίμματα, δεν μπορεί το σύστημα να συνεχίσει να λειτουργεί σαν να παράγουν όλοι το ίδιο.
Η δεύτερη προϋπόθεση είναι η ανασυγκρότηση της ίδιας της υπηρεσίας καθαριότητας. Όσο ο δήμος λειτουργεί με λογική διαρκούς έκτακτης ανάγκης, με ελλείψεις προσωπικού, γερασμένο στόλο και ακριβές εργολαβίες, το κόστος θα παραμένει δυσανάλογο. Η καθαριότητα δεν είναι πια μια απλή δημοτική υπηρεσία αποκομιδής. Είναι υποδομή logistics και περιβαλλοντικής διαχείρισης.
Η τρίτη προϋπόθεση είναι πολιτική: να ειπωθεί καθαρά ότι η εποχή της οριζόντιας επιδότησης των μεγάλων παραγωγών απορριμμάτων τελειώνει. Όποιος παράγει δυσανάλογο όγκο σύμμεικτων απορριμμάτων πρέπει να πληρώνει αναλογικά περισσότερο. Όχι τιμωρητικά, αλλά δίκαια και ανταποδοτικά.
Γιατί τελικά το πρόβλημα των σκουπιδιών στην Κέρκυρα δεν είναι μόνο πόσο κοστίζει. Είναι και ποιος πληρώνει.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΤΣΑΪΤΗΣ
Είναι ο εκδότης - διευθυντής της Ενημέρωσης. Έχει σπουδάσει και εργαστεί ως μηχανικός και ηλεκτρονικός. Δημοσιογραφεί από τις αρχές της δεκαετίας του 1980. Έχει συνεργαστεί με σχεδόν όλες τις αθηναϊκές εφημερίδες. Διετέλεσε πρόεδρος του Συνδέσμου Ημερησίων Περιφερειακών Εφημερίδων, τον οποίον υπηρέτησε και από τη θέση του γενικού γραμματέα στο δ.σ. επί οκτώ χρόνια. Πιστεύει πως η ισχυρότερη ιδιότητα του δημοσιογράφου στην ενημέρωση είναι το ενδιαφέρον του για τα κοινά και στην επικοινωνία η έντιμη και ανιδιοτελής διαμεσολάβηση.
