Η Κέρκυρα αλλάζει τάξη
Η στροφή στον ακριβό τουρισμό συγκεντρώνει πλούτο και επιρροή, αναδιατάσσει την κοινωνία και μεταβάλλει τους όρους ζωής στο νησί.
Η Κέρκυρα γίνεται πλουσιότερη, αλλά όχι για όλους. Η τουριστική αναβάθμιση ανεβάζει την αξία της γης, συγκεντρώνει επιχειρήσεις και περιουσίες σε λιγότερα χέρια και ακριβαίνει τη ζωή της πλειονότητας. Δεν αλλάζει απλώς το τουριστικό προϊόν. Αλλάζει ο κοινωνικός συσχετισμός ισχύος: ποιος κατέχει, ποιος εργάζεται, ποιος εισπράττει και ποιος αποφασίζει για το μέλλον του νησιού.
Πρώτος είναι η μετατροπή της γης και της κατοικίας σε τουριστικό κεφάλαιο. Παλαιά κτίσματα γίνονται καταλύματα, νέες πολυτελείς επαύλεις ανεγείρονται, μεγάλες εκτάσεις συγκεντρώνονται για επενδύσεις. Οι ιδιοκτήτες αποκτούν υπεραξίες, ενώ όσοι ζουν από τον μισθό τους αντιμετωπίζουν ακριβότερη στέγη.
Δεύτερος είναι η συγκέντρωση επιχειρηματικού κεφαλαίου. Ισχυροί ντόπιοι επιχειρηματίες, που αναπτύχθηκαν στο εμπόριο τροφίμων και στις μεταφορές, επεκτείνονται στα ξενοδοχεία, στα ακίνητα και στην επικοινωνία. Ελέγχοντας περισσότερους κρίκους της οικονομικής αλυσίδας, συγκεντρώνουν μεγαλύτερο μέρος της τουριστικής δαπάνης και αποκτούν αυξημένη διαπραγματευτική ισχύ.
Τρίτος είναι η άνιση κατανομή του εισοδήματος. Οι τιμές προσαρμόζονται στην αγοραστική δυνατότητα επισκεπτών υψηλών εισοδημάτων, ενώ οι μισθοί καθορίζονται από την τοπική αγορά εργασίας. Έτσι, ο τουριστικός πλούτος αυξάνεται χωρίς ανάλογη βελτίωση της αγοραστικής δύναμης της πλειονότητας.
Τέταρτος είναι η κοινωνικοποίηση του κόστους. Οι επενδύσεις απαιτούν περισσότερο νερό, ενέργεια, δρόμους και διαχείριση απορριμμάτων. Όταν οι υποδομές δεν επαρκούν, οι συνέπειες επιβαρύνουν όλους, ανεξαρτήτως συμμετοχής στα κέρδη.
Τέλος, η οικονομική ισχύς μετατρέπεται σε δυνατότητα πολιτικής επιρροής. Χωροταξικές επιλογές, δημόσιες επενδύσεις, πρόσβαση στις ακτές και αισθητική των οικισμών προσαρμόζονται στις απαιτήσεις της τουριστικής αξιοποίησης. Η παρουσία επιχειρηματικών συμφερόντων και στην ενημέρωση ενισχύει αυτή τη δυνατότητα.
Δεν ωφελούνται όλοι εξίσου ούτε ζημιώνονται όλοι. Το κρίσιμο κοινωνικό όριο, ωστόσο, διαμορφώνεται ανάμεσα σε όσους διαθέτουν κεφάλαιο και περιουσία και σε όσους εξαρτώνται από την εργασία τους.
Η Κέρκυρα δεν γίνεται απλώς ακριβότερος προορισμός. Γίνεται διαφορετική κοινωνία. Και το πολιτικό ερώτημα είναι εάν οι δημόσιοι θεσμοί θα ρυθμίσουν αυτή τη μετάβαση υπέρ του γενικού συμφέροντος ή θα περιοριστούν στη διευκόλυνση των οικονομικά ισχυρότερων.
ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΤΣΑΪΤΗΣ
Είναι ο εκδότης - διευθυντής της Ενημέρωσης. Έχει σπουδάσει και εργαστεί ως μηχανικός και ηλεκτρονικός. Δημοσιογραφεί από τις αρχές της δεκαετίας του 1980. Έχει συνεργαστεί με σχεδόν όλες τις αθηναϊκές εφημερίδες. Διετέλεσε πρόεδρος του Συνδέσμου Ημερησίων Περιφερειακών Εφημερίδων, τον οποίον υπηρέτησε και από τη θέση του γενικού γραμματέα στο δ.σ. επί οκτώ χρόνια. Πιστεύει πως η ισχυρότερη ιδιότητα του δημοσιογράφου στην ενημέρωση είναι το ενδιαφέρον του για τα κοινά και στην επικοινωνία η έντιμη και ανιδιοτελής διαμεσολάβηση.
