Στου καλού δημοσιογράφου την κηδεία πάει μόνον, ίσως, ο παπάς!
Μεγαλώσαμε με το έπος της αποκάλυψης του Watergate και την παραίτηση Νίξον, με την καθοριστική παρέμβαση της δημοσιογραφίας.
Εμείς οι μεγαλύτεροι μεγαλώσαμε με το έπος της αποκάλυψης του Watergate στις ΗΠΑ και την παραίτηση του προέδρου Νίξον, με την καθοριστική —και σχεδόν αποθεωτική— παρέμβαση της δημοσιογραφίας, που αποτυπώθηκε και στον κινηματογράφο με την ταινία Όλοι οι άνθρωποι του Προέδρου. Σε αυτήν παρουσιάζεται και η μέθοδος της τριπλής διασταύρωσης, στην οποία υπέβαλαν οι δημοσιογράφοι της Washington Post τις πληροφορίες από το «Βαθύ Λαρύγγι». Πολλοί έγιναν δημοσιογράφοι με αυτό το κίνητρο της ηθικής καταξίωσης. Σήμερα, όμως, πολλά έχουν αλλάξει και η ερευνητική δημοσιογραφία είναι μάλλον underground — και, όπως συχνά υποστηρίζεται, τελεί ακόμη και υπό διωγμόν.
Οι υποθέσεις των υποκλοπών στην Ελλάδα —τόσο εκείνη του 2004 όσο και η πρόσφατη με το λογισμικό Predator— συγκρίνονται συχνά με το Watergate. Η σύγκριση, ωστόσο, αποκαλύπτει μάλλον τις διαφορές παρά τις ομοιότητες.
Στην αμερικανική υπόθεση, η παρακολούθηση πολιτικών αντιπάλων δεν ήταν απλώς ένα τεχνικό σκάνδαλο· ήταν μια πολιτική επιχείρηση με αποδεδειγμένη εμπλοκή του ίδιου του Προέδρου και, κυρίως, μια απόπειρα συγκάλυψης που κατέρρευσε θεσμικά. Οι ηχογραφήσεις που αποκαλύφθηκαν, η επιμονή της Δικαιοσύνης και η πολιτική πίεση οδήγησαν τελικά σε παραίτηση. Το σύστημα, παρά τις αντιστάσεις, λειτούργησε.
Στην Ελλάδα, και στις δύο μεγάλες υποθέσεις υποκλοπών, πολιτικά πρόσωπα βρέθηκαν στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης, αλλά κανένα δεν βρέθηκε στο εδώλιο. Το 2004 η έρευνα προσέκρουσε στην αδυναμία εντοπισμού εντολέα, αν και παρακολουθούνταν ακόμη και ο πρόσφατα εκλεγμένος πρωθυπουργός. Στην υπόθεση Predator, παρά τις σοβαρές ενδείξεις, η ποινική διερεύνηση δεν κατέληξε σε στοιχειοθέτηση ευθύνης πολιτικού προσώπου.
Σε ένα σύστημα όπου η δίωξη υπουργών προσκρούει στην κοινοβουλευτική πλειοψηφία και στο απόρρητο της εθνικής ασφάλειας, η αποκάλυψη της αλήθειας γίνεται γρίφος για πολύ δυνατούς λύτες.
Η εμπειρία δείχνει ότι οι πολιτικές ευθύνες αποκαλύπτονται όταν το κόστος της απόκρυψης υπερβαίνει το κόστος της ομολογίας. Η ιστορία μπορεί να μην επαναλαμβάνεται. Αλλά κρίνει.
Όσο για τη δημοσιογραφία πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, εσείς καλά; Τα παιδιά; Και κατά τα άλλα;
ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΤΣΑΪΤΗΣ
Είναι ο εκδότης - διευθυντής της Ενημέρωσης. Έχει σπουδάσει και εργαστεί ως μηχανικός και ηλεκτρονικός. Δημοσιογραφεί από τις αρχές της δεκαετίας του 1980. Έχει συνεργαστεί με σχεδόν όλες τις αθηναϊκές εφημερίδες. Διετέλεσε πρόεδρος του Συνδέσμου Ημερησίων Περιφερειακών Εφημερίδων, τον οποίον υπηρέτησε και από τη θέση του γενικού γραμματέα στο δ.σ. επί οκτώ χρόνια. Πιστεύει πως η ισχυρότερη ιδιότητα του δημοσιογράφου στην ενημέρωση είναι το ενδιαφέρον του για τα κοινά και στην επικοινωνία η έντιμη και ανιδιοτελής διαμεσολάβηση.
